Borç Senedi Nedir? Senet Nasıl Doldurulur? Senedin Tarafları ve Şartları

  • Whatsapp
Hamiline Çek Nedir? Nama Yazılı Çek Nedir? Çek Tarafları, Çek Bozdurma ve Çek Kırdırma

Borç Senedi Nedir?

Borç Senedi kelime anlamı olarak herhangi bir kişinin borç neticesinde alacaklı olan kişiye imza karşılığında verilen kıymetli evrak çeşididir. Borç Senedinde hem alacaklı hem de borçlu kişi bulunmaktadır. Aslında bunların yanı sıra üçüncü bir kişinin bulunması da önerilmektedir. Her kâğıt kesinlikle senet değeri taşımamaktadır. Senetler üç ayrı türe ayrılmaktadır. Poliçe, çek ve bono olarak düzenlenmektedir. Bir de bunlardan farklı olarak menkul kıymetler adına düzenlenen bonolar da bulunabilir.

Bir borçluluk karşısında iki kişi arasında imzalanmış olan ve kıymetli evraklar içerisinde sayılan belgeye senet ismi verilir. Senette iki taraf bulunmaktadır. Bunlarda muhatap ve lehtardır. Yani bir taraf borçlu iken diğer taraf ise muhataptır. Senet kıymetli evraklar içerisinde yer almaktadır. Bu sayede senedin belirli bir düzende olması gerekli kılınmıştır. Yani senetlerin kendilerine özgü pek çok özelliği bulunmaktadır.

Senette Olmazsa Olmaz; İmza Beyanı

Senetler de önemli olan bir diğer önemli husus ise imza beyanlardır. İmza ve beyanların bağımsız olması Borç senedinin bir özelliğidir. Aynı zamanda ibrazı da zorunludur. Bu nedenle senetlerin şekil ve şartlara uygun şekilde hazırlanması ve özelliklerinin dikkate alınmış olması gerekmektedir. Senetlerde en çok dikkat edilmesi gerekilen konu Borç Senedi üzerinde kefil olarak bile imza bulunursa, tam sorumluluk mevcuttur. Yani senet üzerinde bulunan bütün imzalar koşulsuz ve şartsız tam şekilde sorumludur.

Senedin Özellikleri Nelerdir?

Senet kullandığı sahiplerine pek çok özellik vermektedir. İlk özellikte alacak hakkıdır. Yani senet kimin adına düzenlenmişse düzenleyen kişiye karşı haklar mevcuttur. Ayrıca bu haklar ulus düzeyinde haklar değildir. Uluslararası haklardır. Yani buradan da şu anlaşılmaktadır: Senet kullanımı Global bir durumdur. Aynı zamanda Senede bakıldığı zaman bir borç ilişkisi olduğu da görülmektedir. Senedin olması için gerekli iki taraf bulunmalıdır. Yani alacaklı ve borç tarafları bulunmaktadır. Bu durumda da borç ilişkisi ortaya çıkmaktadır.

Senette Zorunlu Alanlar

Senetlerin şekil ve şartlarına bakmak gerekirse bulunması zorunlu olan bazı alanlar bulunmaktadır. Bunlarında ilk başında senetlerin geçerli olabilmesi için poliçe olması gerekmektedir. Bu durum ödeme karşısında kayıtsız ve şartsız havaleyi zorunlu kılmaktadır. Ödeyecek ve ödenecek kişinin bilgileri ayrıntılı olarak senette yazmalıdır. Bunun yanında vade ya da düzenleme tarihi gibi alanlarında mutlaka doldurulması gereklidir.

Son olarak ise imzaların atılması oldukça önemlidir. İmza olmadığı sürece senedin herhangi bir hükmü bulunamaz. İmza atılan senetlerin ise geçerlilik süresi bulunmaktadır. 3 yıllık bir süre verilir ve üç yıl dolduktan sonra senet geçerliliğini yitirmektedir.

Boş Senet Nedir?

Boş senet geçersiz bir senet türüdür. Bilinmelidir ki boş senetlere kesinlikle imza atılmamalıdır. Boş Senede imza atılması daha sonrasında muhatap kişinin tarafından doldurulması Türk Ceza Kanununa göre suç kapsamına alınmaktadır. Boş Senede istenilen tutar yazılarak tahsil edilmeye çalışılır. Senet kime düzenlenmişse istediği rakamı yazabilir.

Senedin Tarafları Kimlerdir?

Borç Senedinde iki taraf bulunmaktadır. Borçlu muhatap ve alacaklı yani lehtardır. Muhatap kişi senet bedelini ödeyecek olan kişidir. Lehtar kişi ise senet bedelini tahsis edecek kişidir. Lehdar terimi hem hukuk alanında hem de bankacılıkta oldukça sık kullanılan bir kavramdır. Hukuk terimi olarak kullanılan lehtar senetlerde fayda sağlayacak olan kişidir. Yani senet üzerinde ismi yazılı olan kişilerdir.

Borç senetlerinde dikkat edilmesi gereken bazı hususlar bulunmaktadır. Bunun yanı sıra borç senedine çift imza atılmamalıdır. Borç senedinde borç taksitler ile ödenecekse tek bir senet hazırlanmaz. Borç senetleri üzerine para birimleri yazılmalıdır. Borç senetlerinde yazı ile olan kısımlar dikkatli şekilde doldurulmalıdır. Borç senedi doldururken kendi el yazınızın kullanılmasına dikkat edilmelidir ve kesinlikle borcunuzun senedini almadan teslimat yapmayın. Senet ödeyicinin eline geçerse Dekont niteliği taşımaktadır.

Borç Senedi Nedir? Senet Nasıl Doldurulur? Senedin Tarafları ve Şartları
Borç Senedi Nedir? Senet Nasıl Doldurulur? Senedin Tarafları ve Şartları

Senet Nereden Alınır?

Günümüzde senet örnekleri koçan olarak kırtasiye ya da fotokopi dükkânlarında kolaylıkla bulunabilir. Ancak böyle bir dükkâna erişim sağlanmadığı takdirde senedin asli unsurlarının olması koşulu ile senet evraklarını kişi kendisi hazırlayabilir. Senet evrakının hazırlanmasındaki asli evraklar “Senedin Şartları Nelerdir?” başlığı altında ayrıntılı anlatılmaktadır.

Senet Nasıl Doldurulur?

Öncelikle hazır senet kâğıtlarını satın aldıktan sonra doğru doldurulması önem taşımaktadır. Bu durum özellikle geçerliliği için önemlidir. Öncelikle önemli olan şey boş senedin alt kısmındaki tarihin doldurulup imzalanacağı gün olmasına dikkat edilmelidir. Senette bir senedin tarafları olan muhatap ve lehtar ismi yazılmalıdır. Burada bilinmesi gereken şey ise, senet tarafları iki kişi ya da bir kişi ile bir işletme olmalıdır. Senet üzerinde gerekli olan tutar belirtilmelidir.

Senedin ne kadar içerdiği hem rakam hem de yazı ile okunulur şekilde belirtilmelidir. Burada tutarın sağına ve soluna bir çizgi koymanız güvenilirlik açısından önemli bir faktördür. Senet üzerinde muhatap ve eğer ki varsa kefilin imzası bulunmalıdır. Yukarıda belirtilen tüm bu şartlar ve kurallar yerine getirilerek senet doldurulduğunda, senet geçerli hale gelmektedir.

Senedin Şartları Nelerdir?

Senette bulunması gereken şeyler arasında bono ya da emre yazılı senet ibaresi bulunmak zorundadır. Kayıtsız ya da şartsız ödeme vaadi de mutlaka Borç Senedinde olması gerekenler arasındadır. Bedel mutlaka Türk Lirası veya diğer para birimleri olarak gösterilmelidir. Aynı zamanda borç vaadinde hiçbir kayıt ve koşulun bulunmaması gerekmektedir. Senet üzerinde lehtarın gösterilmesi zorunludur. Bunun yanı sıra senedin yazıldığı gün, ay ve yıl gibi tarihlerinde yer alması gereklidir.

Açık Senet

Senetlerin farklı türleri bulunmaktadır. Bunlardan bir tanesi de açık senettir. Açık senetler aslında çok fazla tercih edilmeyen senet türlerinden birisidir ve çok zor durumlarda verilen bir senet türüdür.

Açık senetlerin diğerlerinden farklı en büyük özelliği üzerinde ödenecek tutarın ve tarihin yazmamasıdır. Yani muhatap açık senet hazırladığında karşı tarafa herhangi bir rakam beyanında bulunmamaktadır. Açık senette yer alan boşlukları da lehtar kendisi doldurmaktadır.

Yukarıda verilen bilgiler haricinde senetler kıymetli ve resmi evraklar olduğu için, açık senetler muhatap kişiyi zor durumda bırakabilir. Bu tarz senetler kişiye sorumluluk yükler ve daha yüksek tutarlar yazılma imkânı bulunan senetlerdir. Eğer ki zorunlu bir duruma açık senet verilecek ise senet üzerinde yazılan miktar ne olursa olsun ödenmek zorunda kalınır. Yani açık senetlere imza atılacakken birkaç defa daha düşünmek daha faydalı olabilir.

Protestolu Senet Nedir?

Vade tarihini takip eden üçüncü iş gününün mesai bitimine kadar ödenmeyen senetleri için protesto işlemi gerçekleştirilmektedir. Senet protestosu senedin ödenmesini talep eden ve ödenmediği takdirde hukuki işlemlerin başlatılacağını ifade eden işlem biçimidir.

Senet protesto işlemi noter den geçmektedir. Burada senet protestosunun ana amacı son ödeme tarihinin geçtiğini muhatap kişiye bildirmek ve borcun ödenmediği her gün belirlenen faizlerin eklenmesini bildirmek amacıyla yapılan bir işlemdir. Eğer ki senet protesto işlemi gerçekleştirilmediyse kesinlikle senetlere faiz işlenmemektedir ve noter vs. diğer masraflar da muhataba yüklenebilir.

Senet Elden ya da Bankadan Nasıl Tahsil Edilir?

Alacaklı olan kişi senedi tahsis edebilmesi için iki seçenek bulunmaktadır: Elden ve banka aracılığı ile. Elden tahsil seçeneği ile lehtar, muhatap kişiye başvurur ve tutarı tahsil ederek senedi verir. Banka tahsil seçeneği ile ise lehtar ödeme zamanı gelmeden bir bankadan senedi İskonto ettirir ve borcunu tahsil eder. Borç vadesi bittiğinde ise borçlu borcunu belirttiği bankaya ödemektedir. Senedin iskonto ettirilmesi borçlu açısından bir kazanç ya da bir kayıp durumu yaratmaz. Ancak bu durumda lehtar kazançlı çıkmaktadır. Lehtar vadeden önce tahsilat yapmaktadır ve banka ise senet üzerinden bir miktar İskonto keserek kar etmektedir.

 

Related posts

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir